Nishabli dalalarda suv va shamol eroziyasining rivojlanishi va ularning oldini olish usullari
- Authors
-
-
Tovashov Bekzod Raxmat oʻgʻli
Qarshi davlat texnika universiteti doktorant (PhD),
Author
-
- Keywords:
- Kalit so‘zlar: nishabli dala, suv eroziyasi, shamol eroziyasi, tuproq, yuza oqimi, shamol, tuproq unumdorligi, kontur bo‘ylab ishlov, agrotexnika, eroziyaga qarshi mashina.
- Abstract
-
Annotatsiya. Ushbu maqolada nishabli qishloq xo‘jaligi dalalarida suv va shamol eroziyasining yuzaga kelish sabablari, rivojlanish sharoitlari hamda tuproq unumdorligiga ta’siri tahlil qilingan. Nishabli yerlarda yog‘ingarchilik natijasida hosil bo‘ladigan yuza oqimining tuproq zarrachalarini yuvib ketishi va shamol ta’sirida mayda tuproq zarrachalarining ko‘chirilishi eroziyaning asosiy ko‘rinishlari sifatida ko‘rib chiqilgan. Eroziya jarayonining jadalligi dalaning nishablik darajasi, yog‘ingarchilik intensivligi, shamol tezligi, tuproqning mexanik tarkibi, namligi, zichligi va o‘simlik qoplamiga bog‘liqligi ko‘rsatib berilgan. Nishabli maydonlarda tuproqni himoyalovchi texnologiyalar, kontur bo‘ylab ishlov berish, o‘simlik qoldiqlarini saqlash, minimal ishlov berish va eroziyaga qarshi qishloq xo‘jaligi mashinalaridan foydalanishning ahamiyati yoritilgan. Shuningdek, nishabli dalalarda tuproqqa ishlov berish va urug‘ ekish jarayonlarini birlashtirish imkoniyatlari ham ko‘rib chiqilgan.
- References
-
1.Paganyas K.P. Противоэрозионная обработка почв на склоновых землях Средней Азии. – Ташкент: Фан, 1973.
2.Кузнецов М.С., Глазунов Г.П. Эрозия и охрана почв. – Москва: КолосС, 2006.
3.Кирюшин В.И. Экологические основы земледелия. – Москва: Колос, 1996.
4.Morgan R.P.C. Soil Erosion and Conservation. – 3rd ed. Oxford: Blackwell Publishing, 2005.
5.Lal R. Soil Erosion Research Methods. – 2nd ed. Soil and Water Conservation Society, 1994.
6.Lal R. Soil Erosion and Conservation. – In: Soil Science Society of America, 1990.
7.Hudson N. Soil Conservation. – 3rd ed. Iowa State University Press, 1995.
8.Troeh F.R., Hobbs J.A., Donahue R.L. Soil and Water Conservation: Productivity and Environmental Protection. – Prentice Hall, 1999.
9.Blanco H., Lal R. Principles of Soil Conservation and Management. – Springer, 2008.
10.Мальцев Г.И. Противоэрозионная обработка почв. – Москва: Колос, 1980.
11.Dalalarning nishablik burchagi hamda tuproqning fizik-mexanik va texnologik xossalarini tadqiq etish. – O‘zbekiston milliy axborot agentligi ilmiy nashri, 2024, №12(62), 152–158-b.
12.O‘zbekiston Respublikasi qishloq xo‘jaligida tuproq resurslaridan oqilona foydalanish va ularni muhofaza qilish bo‘yicha ilmiy-uslubiy materiallar.
13.FAO. Soil erosion: The greatest challenge for sustainable soil management. – Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations.
14.Montgomery D.R. Soil erosion and agricultural sustainability. – Proceedings of the National Academy of Sciences.
15.Nearing M.A., Pruski F.F., O’Neal M.R. Expected climate change impacts on soil erosion rates: A review. – Journal of Soil and Water Conservation.
16. Муртазов А.А. Эрозия почв и меры борьбы с ней. – Москва: Агропромиздат, 1988.
17. Каштанов А.Н. Системы защиты почв от эрозии. – Москва: Агропромиздат, 1989.
18. Зонн С.В. Почвы и почвенный покров Средней Азии. – Ташкент: Фан, 1986.
19. Шатилов И.С., Чудновский А.Ф. Агрофизические основы обработки почвы. – Москва: Колос, 1980.
20. ФАО. Soil and Water Conservation in Semi-Arid Areas. – Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations, 1989
- Downloads
- Published
- 2026-08-20
- Section
- Articles
How to Cite
Similar Articles
- В .R.Tovashov, Nishabli dalalarga ishlov beradigan va don ekadigan takomillashgan mashina , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- O'ktamova Sadoqatxon Murodjon qizi, Janubiy-sharqiy farg‘ona daryo havza landshaftlarining geoekologik holati va uni yaxshilash masalalari , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 3 (2026): "Ilm-fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- M.K.Kuralbaeva, Sh.T. Kalmuratova, Qoraqalpog‘iston sharoitida dorivor o‘simliklarni ko‘paytirish va ulardan dori vositalarini tayyorlash , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 5 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Hayitov Jamshid Toshpo‘lat o‘g‘li, Takroriy ekin sifatida yetishtirishga mos sabzavotlarni tanlash , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- To‘rayeva Nigora, Lalmi yerlarni monitoring qilishda masofadan zondlash va gat texnologiyalarini qo‘llash (qashqadaryo viloyati lalmizorlari misolida) , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 5 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Abdumuxtorov Sardorbek Xamidulla o‘g‘li 1, Xasanov Xamidullo Muxtorovich, Makkajo‘xori (zea mays l.) genetik resurslarining sho‘rlanishga chidamliligini baholash va seleksiya uchun istiqbolli boshlang‘ich manbalarni aniqlash , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 5 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Zufarova Dilobar Baxtiyor qizi, Xalqaro moda va tekstil ko‘rgazmalarining O‘zbekiston turistik imijini shakllantirishdagi roli , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Ergashev Oybek Mamarasul o‘g‘li, Mehmonxona brend kapitalini kompleks baholashda so‘rov va bozor ko‘rsatkichlarini integratsiyalash , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Sultonov Asadbek Sobir o’g’li, Kichik sanoat zonalarida investitsiya loyihalarini kreditlash amaliyoti va mavjud muammolar , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Barchinoy G’afforova, Dilnavoz Kamalova, Polimer Nanokompozit Membranalarni Modifikatsiyalash Uchun Biogen Nano-Sio₂ Ning Ftir-Spektroskopik Tahlili , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
You may also start an advanced similarity search for this article.