Markaziy osiyoda dastlabki kutubxonalarning shakllanish tarixi
- Authors
-
-
Muratbaeva Bayramgul Kalbay qizi
O‘zbekiston davlat san’at va madaniyat instituti Nukus filiali “Kutubxona - axborot faoliyati” mutaxasissligi talabasi
Author
-
Urazov Turdibay Alliyarovich
O‘zbekiston davlat san’at va madaniyat instituti Nukus filiali “Kutubxona faoliyati” kafedrasi o‘qituvchisi
Author
-
- Keywords:
- Kalit so‘zlar: kutubxona, kutubxonashunoslik, Markaziy Osiyo, Movarounnahr, qo‘lyozma, kitobat, kitob fondi, Buxoro, Samarqand, Xorazm, ilmiy meros.
- Abstract
-
Annotatsiya: Mazkur maqolada Markaziy Osiyo hududida dastlabki kutubxonalarning shakllanishi, ularning ijtimoiy-madaniy hayotdagi o‘rni hamda rivojlanish bosqichlari tahlil qilinadi. Kutubxonalarning vujudga kelishi yozuv, kitobat, ilm-fan va ta’lim taraqqiyoti bilan uzviy bog‘liq holda yoritiladi. Tadqiqotda O‘zbekiston kutubxonashunosligi maktabi vakillarining ilmiy ishlari, xususan, E. Oxunjonov, T. Yesimov, O. Qosimova, A. Kormilitsin, M. Rasulov va S. Davlatovlarning tadqiqotlari hamda Markaziy Osiyo qo‘lyozma merosiga oid zamonaviy ilmiy izlanishlardan foydalanildi. Markaziy Osiyoda kutubxonalarning dastlab saroy, diniy-ma’rifiy muassasalar va ilmiy markazlar qoshida shakllangani, keyinchalik shaxsiy va jamoat kutubxonalari rivojlanganligi asoslandi. Maqolada Buxoro, Samarqand, Xorazm va boshqa tarixiy-madaniy markazlarda shakllangan kitob fondlarining ilmiy merosni avloddan avlodga yetkazishdagi ahamiyati ochib beriladi.
- References
-
1. Oxunjonov E. Vatan kutubxonachiligi tarixi. 1-qism. – Toshkent: Adolat, 2004. – 106 b.
2. Yesimov T.B. O‘zbekistonda kutubxonashunoslik fanining shakllanishi va taraqqiyoti. – Toshkent, 1994.
3. Qosimova O.G‘., Yesimov T. Umumiy kutubxonashunoslik. – Toshkent: O‘qituvchi, 1994. – 272 b.
4. Kormilitsin A.I., Rasulov M.M., Davlatov S.X. Kutubxonashunoslik ishining nazariyasi va tarixi. – Toshkent: O‘zgeokadastr, 2003. – 80 b.
5. Oxunjonov E. Vatan kutubxonachiligi tarixi. 2-qism. – Toshkent: Alisher Navoiy nomidagi O‘zbekiston Milliy kutubxonasi nashriyoti, 2008. – 308 b.
6. Ziyodov Sh. XV–XX asr boshlarida Markaziy Osiyoda kutubxonachilik tarixi (qo‘lyozma manbalar va ulardagi muhrlar tahlili asosida). – Toshkent: Mahorat, 2026. – 436 b.
7. Isokov Z. Kutubxonalar – tarix va taraqqiyot ko‘zgusida // O‘zbekiston madaniyati va san’ati. – 2026. – №3. – B. 312–320.
8. Bayturaev T. O‘zbekistonda kutubxonachi-bibliograf mutaxassisligining shakllanish va rivojlanish bosqichlari haqida // O‘zbekiston davlat san’at va madaniyat instituti xabarlari. – 2024.
- Downloads
- Published
- 2026-09-27
- Section
- Articles
How to Cite
Similar Articles
- Davletov Mayliboy Yusupovich, “Qo‘shchinor” va “Tanovor” kuylari asosida talabalarda milliy o‘z-o‘zini anglash hissini rivojlantirish , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 3 (2026): "Ilm-fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Mamanazarov Oybek Shomurodovich, Uy-joy fondini boshqarishda xizmatlari sifatini tadqiq etish. , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 3 (2026): "Ilm-fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Xurramova Sevinch Jamshid qizi, Qadimgi xorazm , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 2 No. 2 (2026): "Ilm-fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Aliyeva Ruxshona Solijon qizi, Burxonova Robiya Xabibullo qizi, Turdiyeva SHohida Anvarjanovna, XIV asrning 2-yarmi va XVI asrda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 2 No. 2 (2026): "Ilm-fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Jumaniyozov Doniyor Xudoyorovich, XIV–XV asrlarda Xorazmning iqtisodiy va savdo mavqeyi: Yozma manbalar qiyosiy tahlili , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Ashurova Maftuna Sharifovna, Buxoro turistik destinatsiyasida “aqlli turizm” Ekosistemasini shakllantirishning institutsional shart-sharoitlari , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 3 (2026): "Ilm-fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Sabirov Mansur Ruzmetovich, IX–XIII asrlarda Xorazm vohasi hunarmandchiligi va savdo tizimi: Yozma manbalar va arxeologik materiallar asosida , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 3 (2026): "Ilm-fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Zufarova Dilobar Baxtiyor qizi, Xalqaro moda va tekstil ko‘rgazmalarining O‘zbekiston turistik imijini shakllantirishdagi roli , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Raximova Malohatxon Odiljon qizi, O‘zbek tilshunosligida sun’iy intellektdan foydalanishning ilmiy-nazariy asoslari , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 3 (2026): "Ilm-fan taraqqiyoti" konferensiyasi
- Ortiqboyeva Zumradxon Xasanboy qizi, Raqamli kommunikatsiya sharoitida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining ijtimoiy xulq-atvorini shakllantirish , Ilm -fan taraqqiyoti respublika ilmiy konferensiyasi: Vol. 1 No. 4 (2026): "Ilm_fan taraqqiyoti" konferensiyasi
You may also start an advanced similarity search for this article.