Viruslarning biologik xususiyatlari va ularning inson organizmiga ta’siri

Authors

  • M. Toshtemirova M.Farg‘ona davlat universiteti, Tabiiy fanlar fakulteti, Zoologiya va umumiy biologiya kafedrasi dotsenti Author

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20714796

Keywords:

virus, kapsid, genom, replikatsiya, patogenez, immun javob, RNK viruslari, DNK viruslari, virulentlik, pandemiya.

Abstract

 Mazkur maqolada viruslarning asosiy biologik xususiyatlari, ularning tuzilishi, tasnifi, ko‘payish mexanizmi va inson organizmiga ta’sir etish yo‘llari nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Shuningdek, virusli infeksiyalar rivojlanishida immun tizimining o‘rni, viruslarning genetik o‘zgaruvchanligi, evolyutsiyasi hamda yangi patogen variantlarning paydo bo‘lish mexanizmlari yoritiladi. Viruslar tirik va notirik tabiat chegarasida joylashgan biologik obyektlar bo‘lib, ular faqat tirik hujayralarda ko‘payish qobiliyatiga ega. Tadqiqot zamonaviy virusologiya sohasidagi ilmiy adabiyotlar va xalqaro manbalar asosida olib borildi.

References

1.Flint S.J., Enquist L.W., Racaniello V.R., Skalka A.M. Principles of Virology. 5th ed. Washington: ASM Press, 2020.

2.Knipe D.M., Howley P.M. Fields Virology. 7th ed. Philadelphia: Wolters Kluwer, 2022.

3.Murray P.R., Rosenthal K.S., Pfaller M.A. Medical Microbiology. 10th ed. Elsevier, 2023.

4.Carter J., Saunders V. Virology: Principles and Applications. 2nd ed. Wiley-Blackwell, 2013.

5.Roossinck M.J. The Good Viruses: Viral Mutualistic Symbioses. Nature Reviews Microbiology. 2011;9(2):99–108.

6.Domingo E. Virus as Populations: Composition, Complexity, Dynamics and Biological Implications. Academic Press, 2020.

7.Mahy B.W.J., Van Regenmortel M.H.V. Desk Encyclopedia of Human and Medical Virology. Academic Press, 2019.

8.World Health Organization (WHO). Global Surveillance of Emerging Viral Diseases. Geneva, 2024.

9.International Committee on Taxonomy of Viruses (ICTV). Virus Taxonomy: 2024 Release. ICTV, 2024.

10.Ryan K.J., Ray C.G. Sherris Medical Microbiology. 8th ed. McGraw-Hill Education, 2024.

11.Abdumalikov A.A. Tibbiy mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya. Toshkent: Yangi asr avlodi, 2021.

12.Alimuhamedov S.N., Nurmatov X.N. Mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya asoslari. Toshkent: Fan va texnologiya, 2020.

13.Xolmatov H.X., Eshbo‘riyev E.T. Umumiy mikrobiologiya va virusologiya. Toshkent: O‘zbekiston Milliy ensiklopediyasi, 2019.

14.SamDU jamoasi. Mikrobiologiya, virusologiya va immunologiyadan amaliy mashg‘ulotlar. Samarqand: SamDU nashriyoti, 2022.

15.Rasulov A.A., Jo‘rayev B.B. Virusologiya fanidan o‘quv qo‘llanma. Toshkent: Tafakkur Bo‘stoni, 2021.

Downloads

Published

2026-06-16